English [en]   français [fr]   日本語 [ja]   Nederlands [nl]   русский [ru]   українська [uk]  

Dit is een vertaling van een Engelstalige pagina.

Waarom programma's gedeeld zouden moeten worden

by Richard Stallman

Richard Stallman schreef deze tekst, die is gevonden in een bestand uit mei 1983, hoewel het niet duidelijk is of hij het destijds of al eerder geschreven had. In mei 1983 overwoog hij om een vrij besturingssysteem te ontwikkelen, maar hij had wellicht nog niet besloten om een systeem lijkend op Unix te maken in plaats van iets als de Lisp-machine van MIT.

Hij had nog geen onderscheid gemaakt tussen de twee betekenissen van het Engelse woord “free”; dit bericht is geformuleerd in bewoordingen van gratis kopieën, maar neemt voor lief dat dit betekent dat gebruikers ook vrijheid hebben.

Vijf jaar geleden kon je ervan op aan dat elk nuttig programma dat is geschreven door SAIL, MIT, CMU, enz., zou worden gedeeld. Sindsdien zijn deze universiteiten zich net als softwarebedrijven gaan gedragen—al het nuttige zal worden verkocht voor een appel en een ei (vaak nadat het is bekostigd door de overheid).

Mensen zoeken allerlei excuses waarom het schadelijk is om software weg te geven. Deze zogenaamde problemen waren nooit een probleem voor ons toen we wilden delen, en hadden geen invloed op EMACS, dus ik vermoed dat ze onzin zijn.

Mensen zeggen bijvoorbeeld dat bedrijven het zullen “stelen” en verkopen. Als dat zo is zou dat niet slechter zijn dan als Stanford het zou verkopen! In ieder geval zouden mensen dan de keuze hebben om een gratis kopie te verkrijgen. Willen gebruikers onderhouden software kopen? Laat mensen dan servicecontracten afsluiten—maar geef de software zelf vrij weg.

Ik denk dat ik alle redenen die je kunt verzinnen voor het niet delen van software, kan weerleggen. Maar veel belangrijker is de reden waarom we zouden moeten delen:

We zouden veel meer gedaan kunnen krijgen met dezelfde hoeveelheid moeite, als kunstmatige barrières weggehaald zijn. En we zouden ons meer in harmonie voelen met iedereen.

Het delen van software is de vorm die wetenschappelijke samenwerking aanneemt in het vakgebied van de computerwetenschappen. Universiteiten verdedigden altijd het principe van wetenschappelijke samenwerking. Is het juist om dat nu overboord te zetten om de winst?

Moeten we dat goed vinden?

Er zijn nu studenten aan het werk aan programmeerprojecten waarvan het de bedoeling is ze te verkopen. Als we de normen van vijf jaar geleden zouden terugbrengen, zullen universiteiten dit niet durven doen. En als je start met delen zullen andere mensen wellicht beginnen te delen met jou.

Dus laten we weer gaan delen.

NAAR BEGIN


[FSF logo] “Onze missie is het behouden, beschermen en promoten van de vrijheid om computersoftware te gebruiken, bestuderen, kopiëren, wijzigen en verspreiden, en het beschermen van de rechten van gebruikers van vrije software.”

De Free Software Foundation is de hoofdsponsor van het GNU besturingssysteem. Steun GNU en de FSF door handleidingen en andere gadgets te kopen, door lid te worden van de FSF of met een schenking, direct aan de FSF of via Flattr.