English [en]   العربية [ar]   български [bg]   català [ca]   Deutsch [de]   español [es]   français [fr]   Bahasa Indonesia [id]   日本語 [ja]   한국어 [ko]   Nederlands [nl]   polski [pl]   português do Brasil [pt-br]   română [ro]   русский [ru]   српски [sr]   தமிழ் [ta]   Türkçe [tr]   简体中文 [zh-cn]   繁體中文 [zh-tw]  

This is a translation of an original page in English.

Bir Sonraki Kütüphaneniz İçin Neden Kısıtlı GPL Kullanmamalısınız?

Çalışmanız için bir lisans seçmeye ilişkin genel öneriler için bkz. ““Kendi Çalışmanız İçin Bir Lisans Nasıl Seçilir?””.

GNU Projesi, kütüphaneler için kullanılacak iki temel lisansa sahiptir. Biri GNU Kısıtlı GPL'dir; diğeri sıradan GNU GPL'dir. Lisans seçimi büyük bir fark yaratır: Kısıtlı GPL'nin kullanılması, sahipli programlarda kütüphanenin kullanımına izin verir; bir kütüphane için normal GPL'yi kullanmak sadece özgür programlar için kullanılabilir hâle getirir.

Belirli bir kütüphane için hangi lisansın en iyi olduğu bir strateji meselesidir ve durumun ayrıntılarına bağlıdır. Şu anda çoğu GNU kütüphanesi Kısıtlı GPL tarafından kapsanmaktadır ve bu, bu iki stratejiden sadece birini kullanıp diğerini ihmal ettiğimiz anlamına gelmektedir. Şimdi sıradan GPL altında yayımlanacak daha fazla kütüphane arıyoruz.

Sahipli yazılım geliştiricileri para avantajına sahiptir: Özgür yazılım geliştiricilerin birbirleri için avantaj sağlamaları gerekmektedir. Bir kütüphane için sıradan GPL'yi kullanmak, özgür yazılım geliştiricilere sahipli geliştiricilere göre bir avantaj sağlar: Sahipli yazılım geliştiricileri bunu kullanamazken özgür yazılım geliştiricilerinin kullanabilecekleri bir kütüphanedir.

Sıradan GPL kullanmak her kütüphane için avantajlı değildir. Belirli durumlarda Kısıtlı GPL kullanmanın daha iyi hâle getirebilecek nedenleri vardır. En yaygın durum, özgür bir kütüphanenin özelliklerinin diğer kütüphaneler aracılığıyla sahipli yazılımlar için hazır bulunmasıdır. Bu durumda kütüphane herhangi bir özel avantaj sağlamaz, bu yüzden bu kitaplık için Kısıtlı GPL kullanmak daha iyidir.

Bu yüzden GNU C kütüphanesi için Kısıtlı GPL kullandık. Sonuçta başka C kütüphaneleri de var: Bizim için GPL'yi kullanmak, sahipli yazılım geliştiricilerini bir başkasını kullanmaya yönlendirmiş olacaktı—onlar için sorun değil, sadece bizim için.

Bununla birlikte bir kütüphane, GNU Readline gibi önemli bir benzersiz yetenek sağladığında bu farklı tamamıyla farklı bir konudur. Readline kitaplığı, etkileşimli programlar için giriş düzenleme ve geçmişe sahiptir ve bu, başka yerlerde genel olarak bulunmayan bir olanaktır. GPL kapsamında yayımlamak ve kullanımını özgür programlarla sınırlamak topluluğumuza gerçek bir destek sağlıyor. En az bir uygulama programı bugün özgür bir yazılımdır çünkü bu özellikle Readline'nin kullanımı için gerekliydi.

Sahipli yazılımlar için herhangi bir paralel olmayan güçlü GPL kaplı kütüphanelerden oluşan bir koleksiyon toplarsak yeni özgür programlarda yapı taşları olarak görev yapacak bir dizi faydalı modül sunacaklardır. Bu, daha özgür yazılım geliştirme için önemli bir avantaj olacaktır ve bazı projeler bu kütüphaneleri kullanmak için yazılımı özgür bırakmaya karar verecektir. Üniversite projeleri kolayca etkilenebilir: Günümüzde firmalar, yazılım yapma özgürlüğüne kavuşmaya başladıkça bazı ticari projeler de bu şekilde etkilenebilir.

Serbest rekabeti önemli bir avantajla inkâr etmek isteyen sahipli yazılım geliştiricileri, yazarları GPL kaplı koleksiyona kütüphanelere katkıda bulunmama konusunda ikna etmeye çalışacaklardır. Örneğin; kodu sahipli yazılım ürünlerinde kullanmasına izin verirsek “bu kütüphane için daha fazla kullanıcı” vaat ederek egoya hitap edebilirler. Popülerlik caziptir ve bir kütüphane geliştiricisinin bir kütüphanenin popülaritesini artırmanın toplumun her şeyden önce ihtiyaç duyduğu şey olduğu fikrini rasyonelleştirmesi kolaydır.

Ama biz bu cazibeleri dinlememeliyiz çünkü eğer beraber olursak çok daha fazlasını başarabiliriz. Özgür yazılım geliştiricileri birbirimizi desteklemeliyiz. Yalnızca özgür yazılımla sınırlı olan kütüphaneleri yayımlayarak birbirlerinin özgür yazılım paketlerinin mülkiyetindeki muadillerinin dışına çıkmasına yardımcı olabiliriz. Tüm özgür yazılım hareketi daha popüler olacak çünkü bir bütün olarak özgür yazılımlar rekabete karşı daha iyi bir şekilde toplanacak.

TOP

[FSF logo] “The Free Software Foundation (FSF) is a nonprofit with a worldwide mission to promote computer user freedom. We defend the rights of all software users.”

JOIN SHOP