458
500 üye

Bu, orijinali İngilizce olan bir sayfanın çevirisidir.

Özel Mülk Yazılım Genellikle Kötücül Yazılımdır

Özgür olmayan yazılım olarak da adlandırılan özel mülk yazılım; kullanıcıların özgürlüğüne ve topluluğa saygı duymayan yazılımlar anlamına gelir. Özel mülk bir program, geliştiricisinin veya sahibinin kullanıcıları üzerinde bir iktidar kurmasına yol açar. Bu iktidar özünde bir adaletsizliktir.

Bu sayfanın bakış açısı, özel mülk yazılımın ilk adaletsizliğinin genellikle daha fazla adaletsizliğe yol açtığı şeklindedir: kötücül işlevler.

Güç yozlaştırır; özel mülk programın geliştiricisi, programı kullanıcılarına kötü muamele yapacak şekilde tasarlama eğilimindedir. (İşleyişi kullanıcıya kötü davranan yazılımlara kötücül yazılım denir.) Tabii ki geliştirici bunu genellikle kötülüğünden dolayı yapmaz, bunun yerine kullanıcıların pahasına daha fazla kâr elde etmek için yapar. Bu onu daha az kötü ya da daha meşru yapmaz.

Şeytana uymak artık daha da sıklaştı; günümüzde standart bir uygulama. Modern özel mülk yazılımın genellikle sahip olduğu bir yoldur.


Ocak 2021 itibarıyla bu dizindeki sayfalar (destekleyen 570'ten fazla referansla birlikte) yaklaşık 500 kötücül işlevsellik örneğini listeliyor, ancak muhakkak henüz bilmediğimiz binlercesi vardır.

Eğer yeni bir örnek eklediğimizde veya değişiklik yaptığımızda haberdar olmak istiyorsanız, <www-malware-commits@gnu.org> e-posta listesine abone olabilirsiniz.

Adaletsizlikler veya teknikler Ürünler veya şirketler
  1. Arka kapı:  Bir programın, komut göndermek için kurulu olduğu bilgisayarı denetlememesi gereken birine erişim sağlayan herhangi bir özelliği.
  2. Dijital kısıtlamalar yönetimi veya “DRM”:  Kullanıcıların bilgisayarlarındaki verilerle yapabileceklerini kısıtlamak için tasarlanmış işlevler.
  3. Kafes:  Uygulama programlarına sansür uygulayan sistem.
  4. Tasma:  Bir sunucuya kalıcı (veya çok sık) bağlantı gerektiren işlevsellik.
  5. Zalim:  Üretici tarafından “izin” verilmeyen herhangi bir işletim sistemini reddeden sistem.

Özel mülk yazılım kullanıcıları, bu tür kötü muamelelere karşı savunmasızdır. Onlardan kaçınmanın yolu, özgür (özgürlüğe saygı duyan) yazılımda ısrar etmektir. Özgür yazılım kullanıcıları tarafından kontrol edildiğinden kötü amaçlı yazılım işlevselliklerine karşı oldukça iyi bir savunmaya sahiptirler.

Son eklenenler

  • 2021 itibariyle WhatsApp (Facebook'un iştiraklerinden biri), kullanıcılarını ana kuruluşa hassas kişisel verilerini teslim etmeye zorluyor. Bu Facebook'un kullanıcılar üzerindeki iktidarını arttırdığı gibi kullanıcıların gizlilik ve güvenliğini tehlikeye sokar.

    WhatsApp yerine GNU Jami kullanabilirsiniz, özgür bir yazılımdır ve verinizi toplamaz.

  • Çoğu gözde mobil oyun gacha adı verilen, özellikle çocuklar üzerinde etkili olan rassal ödül sistemi içerir. Gacha'nın bir biçimi 2012 yılında Japonya'da yasadışı olarak ilan edilmişti, ancak diğer biçimleri hala oyuncuları sanal oyuncaklara ölçüsüz miktarlarda parayı dürtüsel bir şekilde harcama konusunda ayartıyor.

  • Mozilla'nın “Gizlilik Yok” listesindeki çoğu İnternet bağlantılı aygıt, Mozilla'nın “Asgari Güvenlik Standartlarını” sağlasalar bile kullanıcıları gizlice dinleyecek şekilde tasarlanmış.Bu aygıtların bir kısmındaki çalışan programın güvensiz tasarımı ayrıca kullanıcıları, kırıcıların gizlice gözetlemesine ve suistimaline karşı kolay bir hedef haline getiriyor.

  • Kişisel finans yönetim yazılımı “Quicken” bir devam etmeme politikasına, namı diğer planlı eskitmeye sahip, bu kullanıcılara yönelik bir adaletsizliktir. Özgür bir program kullanıcıların yazılımı denetlemesine izin verecektir. Özel mülk bir yazılım kullandığınızda denetim sizde olmaz.

  • Adobe Flash Oynatıcı evrensel bir arka kapıya sahip, bu arka kapı Adobe'nin yazılımı denetlemesini, örneğin istediği zaman onu etkisiz kılmasını sağlar. Adobe 12 Ocak 2021'den itibaren Flask içeriklerinin Flash Oynatıcıda çalışmasını engelleyecek, bu da her Flash Oynatıcıya bir arka kapı aracılığıyla erişimi var demektir.

    Arka kapı gelecekte tehlike yaratmayacak, çünkü özel mülk programı etkisiz kılacak ve kullanıcının yazılımı kaldırmasına yol açacak, her şeye rağmen bir çok yıl için bir adaletsizlikti. Kullanıcılar Flash Oynatıcıyı ömrünü tamamlamadan önce kaldırmalıydı.


Bu sayfa şu dillerde mevcut:

[en] English   [de] Deutsch   [es] español   [fr] français   [it] italiano   [ja] 日本語   [nl] Nederlands   [pl] polski   [pt-br] português   [ru] русский   [tr] Türkçe   [zh-cn] 简体中文   [zh-tw] 繁體中文  

 [FSF logosu]  “Özgür Yazılım Vakfı (FSF [Free Software Foundation]), bilgisayar kullanıcısı özgürlüğünü desteklemek için dünya çapında bir misyon ile kâr amacı gütmeyen bir kuruluştur. Tüm yazılım kullanıcılarının haklarını savunuyoruz.”